Haklı nedenle fesih ihtarnamesi, işçinin iş sözleşmesini bildirim süresini beklemeden bitirdiğini işverene noter aracılığıyla bildirdiği yazıdır. Dayanağı 4857 sayılı İş Kanunu’nun 24 üncü maddesidir. En sık kullanıldığı durum, ücretin ödenmemesidir.[1]
Bu yazıda ücretin ödenmemesi örneğiyle hazır bir ihtarname metni, altı iş günü süresi ve ihtarnamenin sonuçları anlatılıyor. Konunun genel çerçevesi için haklı fesih sebepleri yazısına bakabilirsiniz. Aşağıdaki örnek metinleri, kutulardaki alanları doldurarak kendi bilgilerinizle hazırlayabilirsiniz.
Alanları doldurun, dilekçe metni aşağıda kendiliğinden güncellenir. Bilgileriniz tarayıcınızda kalır, sunucuya gönderilmez.
Haklı Nedenle Fesih İhtarnamesi Ne Zaman Çekilir?
İşçi, kanunda sayılan hallerde sözleşmeyi bildirim süresini beklemeden feshedebilir. Sağlık sebepleri, işverenin hakaret ya da taciz gibi davranışları ve ücretin ödenmemesi bu hallerdendir. Ücretin kanuna ya da sözleşmeye uygun hesaplanmaması da haklı fesih sebebidir.
Ücretin ödenmemesinde işçinin önünde birden fazla yol vardır. Ücret ödeme gününden itibaren yirmi gün içinde ödenmezse işçi çalışmaktan kaçınabilir.[2] İşçi bunun yerine sözleşmeyi haklı nedenle feshedebilir.
Fesih bildirimi yazılı yapılmak zorunda değildir. Ancak yazılı ve noter aracılığıyla yapılan bildirim, hem fesih tarihini hem de gerekçeyi ispat eder. Bu yüzden uygulamada işçiler ihtarname yolunu seçer.
Yazının devamında önce örnek metin, sonra dikkat edilecek noktalar yer alıyor.
Bu örnek genel bilgi amaçlıdır; olayınızın ayrıntılarına göre değiştirilmelidir.
Haklı Nedenle Fesih İhtarnamesi İçin Altı İş Günü Kuralı
Haklı fesih hakkı sınırsız kullanılamaz. İşçi, fesih sebebini öğrendiği günden başlayarak altı iş günü geçtikten sonra bu hakkı kullanamaz. Her halde fiilin gerçekleşmesinden itibaren bir yıl da sınırdır.[3]
Süre kuralı, ihtarnamenin işverene tebliğ edilmesini de etkiler. Fesih bildirimi karşı tarafa ulaştığında sonuç doğurur. Noter ihtarnamesi bu yüzden sürenin dolmasına yakın bir günde değil, mümkün olan en erken günde gönderilmelidir.
Ücretin ödenmemesinde sürenin hangi günden başlayacağı olayın niteliğine göre değişir. Gecikmeden hareket etmek en güvenli yoldur. Ayrıntılar için altı iş günü kuralı yazısına bakabilirsiniz.
Fesih Şarta Bağlanabilir mi?
İhtarnamelerde sık yapılan bir hata, feshi bir şarta bağlamaktır. “Ücretim yedi gün içinde ödenmezse sözleşmeyi feshedeceğim” gibi cümleler bu hataya örnektir. Yargıtay, fesih bildiriminin açık olması gerektiğini vurgulamıştır.
“Yine aynı nedenle kural olarak şarta bağlı fesih bildirimi geçerli değildir.”
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, E.2018/9016 K.2018/19845, 06.11.2018[4]
Karar, işçinin ihbar tazminatı talebine ilişkindir. Daire fesih bildiriminin yenilik doğuran bir hak olduğunu hatırlatmış ve eksik inceleme nedeniyle yerel mahkeme kararını oybirliğiyle bozmuştur.
Bu ilke işçi için pratik bir sonuç doğurur. Fesih ihtarnamesinde “feshediyorum” demek, “feshederim” demekten daha güvenlidir. Ödeme için süre vermek isteyen işçi, ayrı bir ödeme ihtarı çekebilir.
Alanları doldurun, dilekçe metni aşağıda kendiliğinden güncellenir. Bilgileriniz tarayıcınızda kalır, sunucuya gönderilmez.
Haklı Nedenle Fesih İhtarnamesine Eklenecek Belgeler
İhtarname noterde onaylanır ve ek belge istenmez. Yine de ihtarnamede yazdığınız iddiaları kanıtlayacak belgeleri hazır tutmalısınız. Uyuşmazlık çıkarsa bu belgeler arabuluculukta ve davada kullanılır.
- Kimlik fotokopisi ve iş sözleşmesi
- Ücretin yatırıldığı banka hesabının hareket dökümü
- Son aylara ait bordrolar
- SGK hizmet dökümü
- Ücret konusunda işverenle yapılan yazışmalar ve mesajlar
Haklı Nedenle Fesih İhtarnamesi Yazarken Dikkat Edilecekler
İhtarnamenin açık ve eksiksiz olması, sonradan çıkacak tartışmaları azaltır. Fesih sebebi tek bir cümleyle değil, olay ve tarihlerle birlikte yazılmalıdır.
- Fesih sebebini ve ilgili kanun maddesini açıkça belirtin
- Ödenmeyen dönemleri ay ay yazın
- Feshi şarta bağlamayın
- Alacak kalemlerini sayıp haklarınızı saklı tutun
- Noterden aldığınız nüshayı ve tebligat belgesini saklayın
Fesih bildirimlerinde başka bir önemli ayrıntı sebeptir. İşçi bildirimde bir sebep göstermişse, sonradan bambaşka bir sebebe dayanması tartışmalı hale gelir. İhtarnameye bu nedenle bildiğiniz tüm sebepleri yazın.
İhtarname Sonrası Süreç
İşçi haklı nedenle feshettiği için bildirim süresini beklemez. Kıdem tazminatına hak kazanır, çünkü işçinin 24 üncü madde uyarınca yaptığı fesih kıdem tazminatını doğurur.[5] İhbar tazminatı ise bu fesihte söz konusu olmaz.
İşveren ödeme yapmazsa önce arabulucuya başvurmak gerekir. İşçi veya işveren alacağı ve tazminatı için açılacak davalarda arabuluculuk dava şartıdır.[6] Başvuru örneği için arabuluculuk başvuru dilekçesi yazısına, sürecin tamamı için iş davalarında arabuluculuk yazısına bakabilirsiniz.
SGK çıkış kodunun doğru verilmesi de önemlidir. Yanlış bildirim işsizlik ödeneğini etkileyebilir. Çıkış kodu için SGK işten çıkış kodları yazısına bakılabilir.
Alacakların tutarını kıdem tazminatı hesaplama aracıyla kontrol edebilirsiniz. Ücretin geç ödenmesine ilişkin haklar için maaşın geç ödenmesi yazısı ayrıntı verir. Kanunun tam metnine mevzuat.gov.tr adresinden ulaşabilirsiniz.
Haklı Nedenle Fesih İhtarnamesi Hakkında Sık Sorulan Sorular
Haklı nedenle fesih ihtarnamesi konusunda en çok merak edilenler aşağıda yanıtlandı.
Haklı nedenle fesih ihtarnamesi noterden mi çekilmeli?
Kanun noter şartı koymaz. Ancak noter ihtarnamesi, bildirimin tarihini ve içeriğini kesin olarak ispat eder. Bu yüzden tercih edilen yoldur.
Maaşlar ödenmediğinde hemen fesih yapılabilir mi?
Ücretin ödenmemesi 24 üncü maddenin II numaralı bendinin (e) alt bendi kapsamında haklı fesih sebebidir. Ücret yirmi gün içinde ödenmezse işçi çalışmaktan da kaçınabilir. Süre sınırı için altı iş günü kuralına dikkat edilmelidir.
Haklı nedenle fesheden işçi ihbar tazminatı alır mı?
Hayır. İşçi haklı nedenle feshettiğinde bildirim süresini beklemez. Kıdem tazminatı hakkı ise doğar.
İhtarnameye işveren cevap vermezse ne olur?
İşverenin cevap vermemesi feshi geçersiz kılmaz. Fesih, bildirimin işverene ulaşmasıyla sonuç doğurur. Ödeme yapılmazsa arabuluculuk ve dava yolu açıktır.
İhtarnameyi çektikten sonra işe gitmeye devam etmeli miyim?
Haklı nedenle derhal fesih bildirdiğiniz için sözleşme sona erer. Fesihten sonra çalışmaya devam etmek, feshin geçerliliği konusunda tartışma çıkarabilir.
Kaynaklar